Researchplan in English

Research treatment Documentary Radio Pa’i puku

It was nine years ago when I first came to Paraguay. I was visiting my father, who lived there in connection with his work. When he went into early retirement he decided to stay in the country he had come to love. He bought land in the isolated region of the Chaco and started an estancia. When he died a year and half later, my brother and I became the unlikely owners of a large stretch of land in Paraguay, with around 1000 cows. Well…

In that first year I traveled often to the Chaco together with my brother. In my father’s car, listening to his music on the stereo, we drove the seemingly straight line the transchaco highway makes from capital Asunción to the north.

Around the Mennonite colony Filadelfia the radio would pick up the signal again. So we would turn on our radio, having exhausted my father’s cd collection in the last five hours. The air was usually filled with German schlagers, but I remember one time we drove into Fildelfia and heard something else: “Juan Carlos Mendez, your shoes are ready. You can pick them up at Zappateria Battista”; “Santi Alvarez, your wife is in labor at the medical post in Fildelfia.”; “Maria Carmen Benitez is celebrating her fifteenth birthday on Sunday. Family and friends are invited.”

I didn’t know what to make of it. After some enquiries I realized that messages are read daily for the people in the Chaco. For lack of telephone lines or a mobile network, people use the public radio as a means of communication. Personal messages such as the ones mentioned above, but also messages concerning business. These are often in cryptic language: “To that of which we spoke, the answer is negative.” Messages from person to person are publicly aired on the radio in the hope that they reach the right person. Everyone in the Chaco listens to Radio Pa’i puku as if it were a soap opera. In a place where people live relatively far apart from each other, they keep in touch with the other Chaqueños through the ether.

The Chaco                                                           

The north of Paraguay, called the Chaco, is very sparsely populated. A region that makes up around sixty percent of the land holds only three percent of the population. There are a few Indian villages, a few Mennonite colonies and a lot of cattle farms, called estancias.

The farther north you are, the more you seem to have retreated from the populated world. A common way of naming a place is by the distance from the city: “He lives near kilometer 346”, which means he lives near the Transchaco highway, 346 kilometers north of Asunción. The paved road stops after Filadelfia, somewhere in the middle of the Chaco. The phone line also stops there.

The earth is pale, dusty and extremely hard. When it rains it turns into a slippery, muddy mess which makes the roads impassable. But it rains only during half the year. The rest of the year not a drop of rain falls. The vegetation of the Chaco can be seen as a symbol for the hard life there. The forest is thick with cactuses and prickly trees. They are armed with poisonous and razor sharp thorns.

Radio Pa’i puku                                   

In the middle of the Chaco, at kilometer 389 is a small community. Children go to school, the cows graze along the road and the laundry hangs to dry in the bright sun. In the middle is a tall radio mast. This is the community around the radio station Pa’i puku, which makes programs ‘in the heart of the Chaco’. Founded in 1997, the station aims at bettering the situation of the people in the Chaco. They offer information and education with a religious and idealistic background. They broadcast in the whole of the region, stretching from Boqueron, Villa Hayes to Alto Paraguay. They keep contact daily with estancia’s in the far corners of the region through short wave radio, for updates on the condition of the roads, the weather and also to pass on the personal messages to be read on the radio. 

The programming can be seen as a representation of the diversity of the Chaquenian civilization. The radio and what it serves for has everything to do the landscape and the people who live in it.

There are religious programs, programs for the indigenous people about their culture and heritage in their indigenous language and of course the daily program of the avisos, the messages from person to person.

As I have mentioned, the people who use the radio station are very diverse. Communication between parents and their children who are at boarding school in the Chaco, between employers and their employees at the estancias, between business partners closing a deal, between family members who live apart for work or other reasons. They are often messages of a practical nature – people making an appointment of when they will speak to each other or when they will arrive. But oftentimes the messages are more personal: from someone giving a party, someone who has become ill, to a child being born or someone who has died.

Structure                                   

My point of departure until now has been the radio station, as a sort of center of a web with lines going to the far reaches of the region. I hope to follow these lines into the wilderness, searching for the senders and receivers of the messages. A simple message may give way to a beautiful and touching story. I am looking for interesting characters who could give a glimpse of life in the Chaco and who possibly could symbolize the social relations of the region.

I am using this structure now, in the research phase of my project. I can imagine there are other, better forms of telling the stories of the people in the Chaco, which I hope to come to later in the process.

Important visual elements are the landscape and the enormous distances. De rough and armored trees and plants, the vast empty space, the endless dirt roads with hardly a curve or a bend. They hold the promise of telling the exceptional circumstances of life in the Chaco. The vegetation of the Chaco is exemplary for the life there, surviving the drought in hopes for a better future.

As the film is about a radio station, audio will also be an important narrative element. The birdsong of the waking world during sunrise, the hot silence during midday, but naturally also the voices and music of the radio broadcast into the air.

The emptiness and remoteness of the Chaco stands in contrast with life in the bustling city of Asuncion. The busses trailing with black smoke, the street vendors at busy crossings, the shiny air-conditioned shopping malls, the rare calm of the grounds of the country clubs, the lunch crowd at Lido Bar – these will hopefully serve as a meaningful backdrop for the contrast between the city and the countryside.   

balletje rolt

Ah, dat is echt het wonderlijke aan Paraguay. Niks gaat zoals gepland. Je referentiekader en vermogen om situaties in te schatten werken niet. Ze doen het gewoon niet... Ze vertalen niet naar onder de evenaar. En als je dat eenmaal accepteert dan wordt het leven een stuk gemakkelijker. Want alles komt uiteindelijk goed, of eigenlijk vele malen beter dan je had kunnen bedenken. Alleen totaal onverwachts en niet op de manier die je gepland had. Om een voorbeeld te geven:
We zijn gisteren naar Bar Lido gegaan om te filmen. We hadden de camera en geluidsapparatuur gecheckt, zijn speciaal met een taxi naar het centrum gegaan, hebben ons strategisch neergezet voor de beste mis-en-scène, lichtomstandigheden en kaders en vroegen permissie om te filmen aan de serveerster die ons nog herkende van eergisteren. En daar dreigde het fout te gaan. Ik had het een beetje onhandig gebracht, waardoor ik niet zeker wist of de mevrouw begreep dat we daar nu wilden filmen. Ze begon advies te geven - er zijn mensen die weten hoe je dat soort dingen moet aanpakken - en liep weer weg om bestellingen op te nemen aan de andere kant van de bar. Shit, net de verkeerde persoon gevraagd, dacht ik. Later kwam ze weer terug en vertelde dat haar dochter studeerde om actrice te worden. Ze begreep daarom wel een beetje van film en zo. We konden het beste een bekende cineast van Paraguay, Tana Shembori vragen om advies. Zij zou weten hoe je permissie moet vragen voor dat soort opnames. Ze gaf de naam en zei dat we haar bij het Theatro Municipal zouden vinden.
Zonder te hebben gefilmd gingen we dus met een nieuw doel op pad - op zoek naar Tana Shembori. We kwamen aan bij het Theatro Municipal en stonden voor gesloten deuren. Twee straatwerkers wezen naar de andere kant van het gebouw, waar we inderdaad een kleine ingang vonden, verstopt in de vouw van het gebouw. De gewapende bewakers bij de deur wisten niet wie we bedoelden, maar we werden toch naar de tweede verdieping geleid door een van hen. 'Zo.' En hij liep weer weg. We keken een beetje rond, op zoek naar een deur naar een kantoor of iets dergelijks, maar vonden niet meer dan een zaal waar balletles werd gegeven. Hmmm, dood spoor.
Op de trap naar beneden kwamen we een man tegen. Hij had een t-shirt aan met 'productie' op  de rug geschreven. We vroegen het hem maar: waar zouden we Tana Shembori kunnen vinden? 'Hier? Nee, die is niet hier.' Nee, dat dachten wij eigenlijk ook al.
We wilden alweer onverrichter zaken verder lopen, maar de man zei 'Wacht', en was al aan de lijn met iemand die haar nummer kon geven. Hij ging naar het productiehok en kwam terug met haar mobiele telefoonnummer. Tsja, zo makkelijk gaat dat hier.

We vertelden dit verhaal vervolgens aan een vriendin hier. 'Oh, Tana Shembori. Ik heb een vriend die haar heel goed kent. Wacht.' Er wordt gelijk gebeld en weer hebben we een telefoonnummer en een afspraak met iemand die connecties heeft in heel de (kleine) filmwereld van Paraguay. Ik had hem net aan de lijn en hij zei: 'Wat heb je nodig? Acteurs? Nee? Licht? Een producent? Zeg het maar en ik kan je helpen.'

We zijn ondertussen ook op zoek naar mooie lokale muziek die we eventueel voor de film kunnen gebruiken en hebben een vriendin gevraagd waar we live muziek kunnen luisteren. Ze kwam met een optreden voor die avond met mooie Paraguayaanse muziek, rond de poëzie van een bekende dichter. Dus 's avonds waren we weer met wat vrienden in het Theatro Municipal. Nu liep het weer anders dan gepland, want het concert dat wij wilden zien was helaas al de dag ervoor geweest. Hmmm. In plaats daarvan was een Argentijnse fluitist. Hmmm. We stonden nog wat voor de kassa te delibereren of we kaartjes zouden kopen, nu we er toch waren. Tijdens de discussie groetten onze vrienden een man en raakten we aan de praat. "Oh, en documentaire over de radio. Wat interessant. Ik heb een radiostation, Radio Libre, en mijn zoon is net terug uit Nederland, waar hij voor de radio in Hilversum werkte. Hij weet veel en kan jullie zeker verder helpen. Wacht." En weer krijgen we een telefoonnummer.
En passant schudden we nog de hand van de ex-president van Bolivia en als we hadden gewild hadden we denk ik ook zijn telefoonnummer kunnen krijgen.
Geen opnames, wel weer stappen verder met belangrijke contacten die ons verder kunnen helpen in ons onderzoek hoe een film in Paraguay te draaien.

Eerste plannetjes komen

We zijn nog in Asuncion tot maandag en we zijn hier om vooral wat productionele dingen te regelen: contacten aanhalen met oude vrienden, contacten maken met nieuwe mensen, de reis naar de Chaco regelen, zorgen dat Thomas' tas met geluidsapparatuur aankomt e.d.
Maar gisteren zijn we ook even de stad in geweest voor een kleine wandeling. We gingen met de bus, wat al een beleving op zich was - een vrolijke gekleurde rammelbak die zich dapper staande houdt in de jungle van het Asuncions verkeer. Hier geldt de recht van de sterkste.
Straatverkopers stappen in om koekjes, kaugom of cola te verkopen. Op een hoek van de straat stapte een man in die zijn vier voortanden miste en hij verkocht kleine filosofische pamfletten voor 75 cent. Hij praatte aan een stuk door en las citaten voor uit het boekje: "Op pagina 12 zegt Rousseau dat de mens is geboren vrij en overal is hij in kettingen. En op pagina 16..."Niemand lette op hem, desondanks ging hij onvermoeibaar door met het verkopen van wijsheid.
We hopen hem nog een keer tegen te komen!

We hebben een emapanada gegeten in Lido Bar, een restaurant dat in geen vijftig jaar is veranderd. Aan de ronde bar zit een mooie mix aan Paraguayanen die traditionele gerechten geserveerd krijgen door de dames in oranje unifomen.












Een mooie plek om eens een interview te doen. We hebben dan ook het idee opgevat om interviewtjes te doen met mensen in de stad - een mooie mix aan types en locaties - om de stad neer te zetten. In de bus, op de hoek van de straat bij de fruitverkopers, in de Lido Bar, bij de country club. De vraag zal zijn: wat vind je van de Chaco/wat weet je van de Chaco? Het is mijn ervaring namelijk dat mensen het vrij raar vinden als je ze vertelt dat je naar de Chaco gaat. Wat heb je daar helemaal te zoeken? Ik ben dus benieuwd naar hoe men in de stad  tegen die regio aankijkt? Welke 'mythen' heersen er over het gebied en in hoeverre zijn ze gegrond?

Reisverslag 1

Na een reis door een hele lange nacht zijn we goed aangekomen in Asuncion. Alleen Thomas' tas is een beetje vertraagd en is ergens onderweg achtergebleven in Amsterdam, Londen of Sao Paolo. Hopelijk komt 'ie vandaag aan.
We werden opgehaald door Peter, de Oostenrijkse eigenaar van de kleine guesthouse waar we verblijven. Hij is een van de buitenlanders die naar Paraguay is gekomen om zijn geluk te beproeven. Met zijn Duits accent komen de typisch Paraguayaanse gezegden "Tranquilo" (rustig aan) en "No hay problema" (er is geen probleem) er al heel natuurlijk eruit. Hij is echt een local geworden. Het huis is een vreemde mix van Alpenruitjes en torentjes en Zuid-Amerikaanse stucco met rode dakpannen. Heel knus.
Gisteravond ontmoetten we Mangacha, de oude vriendin van mijn vader, en ze nam ons mee voor een rondrit door de stad. Haar hele leven woont ze hier. Toen Thomas haar vroeg of ze de weg daarom ook heel goed kende, zei ze "ja, de weg naar de club, de supermarkt, de bridgeclub en de huizen van mijn kinderen". Maar we maakten een mooie toer langs de oude glorie in het centrum van de stad.
Om negen uur 's avonds zijn we als twee bejaarden gecrasht in ons Alpenkamertje.

Schets 1 (video)

Tijdens een reis in 2009 ben ik voor het eerst op bezoek geweest bij het radiostation Pa'i Puku. Hieronder is een beeldenschets om alvast een idee te krijgen van mijn filmplan rond het radiostation en de mensen in de Chaco die naar hun uitzendingen luisteren.

Researchplan

Het is negen jaar geleden dat ik voor het eerst in Paraguay kwam. Ik ging er op bezoek bij mijn vader, die daar woonde in verband met zijn werk.Toen hij met de vut ging, besloot hij in het land te blijven. Hij kocht grond in het afgelegen gebied Chaco om een boerderij – een estancia – te beginnen. Toen hij na anderhalf jaar overleed waren mijn broer en ik opeens onverwachte eigenaren van een groot stuk land in Paraguay en ongeveer duizend koeien. Tsja.

In dat eerste jaar reisde ik veel met mijn broer naar de estancia. In mijn vaders auto, met zijn muziek op de stereo, reden wij de schijnbaar rechte lijn die de Transchaco autoweg van de hoofdstad Asunción naar het noorden maakt.

In de buurt van de mennonietenkolonie Filadelfia ging de radio altijd aan, omdat we daar opeens weer een goed signaal kregen en we na 5 uur rijden mijn vaders cd-collectie al hadden uitgeput. Het waren Duitse schlagers die de ether vulden. Maar ik herinner mij een keer dat we Filadelfia binnenreden en er geen Duitstalige muziek te horen was. In plaats daarvan werden er berichtjes voorgelezen: “Juan Carlos Mendez, je schoenen zijn klaar en je kunt ze ophalen bij Zappateria Battista”; “Santi Alvarez, je vrouw ligt te bevallen in de medische post te Filadelfia”; “Maria Carmen Benitez viert haar vijftiende verjaardag op zondag, familie en vrienden zijn uitgenodigd”.

Ik wist niet wat ik hoorde. Bij navraag bleek dat elke dag berichten worden voorgelezen voor de mensen in de Chaco. Bij gebrek aan telefoonlijnen en mobiele zendmasten vormt de ether de enige communicatiemiddel. Persoonlijke berichten zoals de voorbeelden die ik hierboven heb genoemd. Maar ook zakelijke berichten, vaak in cryptische taal: “Dat waarover we gesproken hebben is in orde.” Berichten van persoon tot persoon worden publiekelijk uitgezonden in de hoop dat ze aankomen bij de juiste persoon. Iedereen in de Chaco luistert naar Radio Pa’i puku als ware het een feuilleton. Daar waar iedereen ver uit elkaar en relatief afgezonderd leeft, blijft men op de hoogte van het wel en wee van de Chequeños via de ether.

Over Paraguay                                               

De Paraguayanen vormen een kleine, hechte gemeenschap relatief afgezonderd van de rest van de wereld. Hun geschiedenis is een absurde aaneenschakeling van experimentele totalitaire regimes en twee bizarre oorlogen.

Een eiland omringd door land, zo noemde schrijver Roa Bastos Paraguay. Ingesloten door Argentinië, Brazilië en Bolivia ligt Paraguay in het midden van Zuid Amerika. Maar het vormt geen verbinding tussen deze landen. Als je er niet hoeft te zijn, dan kom je er ook niet. En niet veel mensen moeten er zijn. Paraguay is een uithoek in de wereld.

Het is een land dat vele malen groter is dan Nederland. De grote meerderheid van de slechts zes miljoen inwoners woont in en rondom de hoofdstad Asunción. Dat laat grote delen van het land praktisch leeg, met uitgestrekte gebieden waar bijna niemand woont.

Paraguay is een land met vele tegenstellingen. Het is nagenoeg failliet, terwijl het rijk aan natuurlijke grondstoffen is. Het is ontzettend vruchtbaar – de mangobomen groeien in de hoofdstad letterlijk midden op straat – terwijl de meeste producten die in de supermarkt liggen geïmporteerd zijn. Zo ook de mango’s. Er zijn weinig sociale voorzieningen, bestuurlijke inmenging is beperkt tot een minimum, de belastingen die betaald moeten worden zijn een schijntje, als ze al geïnd worden. Dit alles maakt het verschil tussen rijk en arm enorm. In de jaren ’90 leefde tweederde van de bevolking in armoede terwijl 75 procent van de grond is in bezit van slechts 10 procent van de bevolking.

Indianen hebben een bijzondere positie in de samenleving. Hun cultuur wordt zeer gewaardeerd. Zo is de indianentaal Guaraní de tweede officiële taal, die ook op de scholen wordt onderwezen. De nationale munteenheid draagt dezelfde naam. En toch leeft een groot deel van de indianenbevolking onder de armoedegrens, met nauwelijks toegang tot werk of onderwijs.

De Chaco                                                           

Het noorden van Paraguay, de Chaco geheten, is zeer dunbevolkt. In een regio dat ongeveer zestig procent van het grondgebied beslaat, woont drie procent van de bevolking. Er zijn een paar indianennederzettingen, een paar Mennonietenkolonies en heel veel veeboerderijen, estancia’s geheten. De focus van mijn film ligt op dit gebied.

Hoe noordelijker je komt, hoe verder weg je van de bewoonde wereld lijkt te zijn geraakt. Een gebruikelijke manier om plaatsbepaling aan te geven is om de afstand tot de stad te noemen: ‘Hij woont bij kilometer 346’, wat betekent dat hij langs de weg woont, 346 kilometer ten noorden van Asunción. De verharde weg houdt op na het Mennonietenstadje Filadelfia, zo ongeveer middenin de Chaco. De telefoonlijn houdt daar ook op.

De aarde is bleek, stoffig en keihard. Wanneer het regent verandert het in een glibberige modderpoel. De wegen worden onbegaanbaar. Maar het regent slechts de helft van het jaar. De begroeiing van de Chaco staat voor mij symbool voor het harde leven aldaar. Bomen zijn gewapend tot de tand met giftige doornen en vlijmscherpe stekels.

De infrastructuur is relatief heel goed in de departementen Villa Hayes en Boqueron. Niet te vergelijken met een stedelijk gebied, of willekeurig ruraal gebied in Europa. Maar toch is er sprake van hulpdiensten zoals ambulance en politie. Er zijn scholen waar leerlingen uit heel de regio geïnterneerd zijn. Ook aan het terrein van het radiostation is een school verbonden. Er zijn ook NGO’s die werkzaam zijn in het gebied met verschillende projecten voor bijvoorbeeld indianengemeenschappen of duurzame ontwikkeling. De mennonietennederzettingen Filadelfia en Loma Plata, beide georganiseerd met Duitse gründlichkeit, zijn goede uitvalsbases voor de regio.

In het gebied van Alto Paraguay is dat anders. De departementenhoofden zitten niet in de regio, maar in de hoofdstad en ze komen nauwelijks in de regio. Dit is het armste gebied van Paraguay, waarbij het de mensen nauwelijks lukt om te overleven. De inwoners zijn letterlijk aan hun lot overgelaten. Geen politie, geen ambulance, geen onderwijs, geen wegen. En geen hulp. Ook de NGO’s mijden het gebied, omdat de infrastructuur te slecht is.

Hoe dichterbij de grens met Brazilië, hoe hoger de criminaliteit, daar het gebied een vrijplaats is voor smokkelaars – contrabandistas. Hoe dichterbij de grens met Brazilië, hoe groter ook de invloed van Brazilië, daar er nauwelijks invloed is vanuit Asunción. De voertaal is Portugees en betaald wordt in Braziliaanse reales. 

Radio Pa’i puku                                   

In het midden van de Chaco, bij kilometer 389 is een kleine gemeenschap. Kinderen gaan er naar school, de koeien grazen in de weide, de was hangt er te drogen in de felle zon. En middenin is een torenhoge zendmast. Dit is de gemeenschap rond Radio Pa’i puku, dat een programmering maakt ‘in het hart van de Chaco’. Opgezet in 1997 heeft het als doelstelling om de bevolking van de Chaco bij te staan met educatie en informatie. Het een radiostation met een religieuze achtergrond en een sterk idealistische inslag.

In mei 2009 ben ik voor het eerst bij het radiostation geweest voor een eerste kennismaking. Het uitzendgebied strekt uit over de gehele Chaco, departementen Boqueron, Alto Paraguay en Villa Hayes. Dagelijks heeft de radio contact met estancia’s door het hele gebied heen via de korte golf radio. Zij vertellen over het weer, de toestand van de weg en geven ook berichten door die later op de radio worden voorgelezen.

De programmering kan gezien worden als een weerslag van de Chaqueense samenleving, met eenzelfde diversiteit. De radio, waartoe het dient en wat het is, heeft alles te maken met het landschap en de mensen die er wonen.

• Hablemos de Biblia (laten we praten over de bijbel) van pastoor Derlis Benítez getuigt van de zendingsdrang van missionarissen om het christelijke geloof te verspreiden onder voornamelijk de indianen.

• Mundo Indígina is een van de programma’s die speciaal is voor de indianen, die gaat over hun cultuur en is gesproken in hun taal.

• De Duitse schlagers die gedraaid worden wijzen naar een sterk verlangen naar het Heimat, dat te voelen is onder de mennonietenkolonisten.

• En dagelijks om 12 uur leest Esperanza Marecos de avisos voor – de berichten van persoon tot persoon.

De mensen die gebruik maken van het programma van de avisos zijn zoals gezegd heel divers. Communicatie tussen ouders en kinderen die op een van de internaten in de Chaco zitten, tussen werkgevers en werknemers op de estancia’s, tussen familieleden die voor werk en/of andere redenen ver uit elkaar wonen, tussen zakenpartners die via de radio een deal sluiten. Vaak zijn de berichten praktisch van aard. Mensen maken afspraken over wanneer ze afreizen of wanneer ze met elkaar in contact kunnen komen via welke kortegolf frequentie. Maar vaak zijn de berichten ook heel persoonlijk van aard: dat iemand een feestje geeft, dat iemand ziek is, dat er een kind geboren is of iemand overleden is.

Structuur

Mijn uitgangpunt tot nu toe is telkens het radiostation geweest, als een soort kern van een web, waarvandaan lijnen tot in de wijde omtrek gaan. Ik hoop die lijnen te volgen, de rimboe in, op zoek naar de zenders en ontvangers van de berichten. Achter een simpel bericht kan een prachtig ontroerend verhaal schuilgaan. Deze structuur geldt nu als aanpak van mijn researchfase, omdat ik begin bij het bekende (station) op zoek naar het onbekende (de mensen waar het uiteindelijk om zal gaan). Ik ben op zoek naar interessante personages die ons een blik kunnen geven op het leven in de Chaco en die eventueel symbool kunnen staan voor de maatschappelijke verhoudingen aldaar.

Uiteindelijk zijn er andere, mogelijk betere, structuren denkbaar. Het beste lijkt mij om te proberen een ‘achteraf’ te vermijden door op zoek te gaan naar verhalen die zich nú afspelen. Maar we zullen eerst in de researchfase op zoek moeten gaan naar mooie verhalen die er zijn geweest, denk ik, om überhaupt een beeld te krijgen van hoe het werkt met de berichten, welke berichten mooie verhalen beloven en wat voor soort personages er zijn. Ik denk dat het een noodzakelijke voorbereiding is om de goede mogelijkheden te kunnen herkennen op het moment dat ze zich aandienen.

Belangrijke beeldende elementen zijn in ieder geval het landschap en de afstanden. De ruwe, geharnaste bomen en planten, de uitgestrekte vlakke ruimte, de eindeloze zandwegen met nauwelijks een bocht of een afslag. Ze hebben de mogelijkheid in zich om op een beeldende manier te vertellen van de bijzondere omstandigheden van een leven in de Chaco. De begroeiing in de Chaco is exemplarisch voor het leven daar – hard, stug en stekelig. Deze overleeft de droogte door volharding en hoop op betere tijden.

Daar de film over radio gaat zal audio ook een belangrijk element zijn. Het tsjirpende geluid van de wakende wereld bij zonsopgang, de zinderende stilte rond het middaguur en natuurlijk ook de stemmen en muziek die uit de radio komen.